برنج آمریکایی در بازار منبع مشخصی ندارد!
به گزارش جهان آنلاین – این روزها در فضای مجازی و برخی نقاط بازار تهران، بستههایی با عنوان «برنج آمریکایی» به چشم میخورد که نه مشخصات گمرکی دارد، نه نهادی مسئولیت آن را میپذیرد. این محصول که با قیمتی حدود ۱۵۰ هزار تومان برای هر کیلوگرم عرضه میشود، به یکی از عجیبترین معماهای بازار مواد غذایی تبدیل شده است.
سکوت نهادها؛ ماجرا از کجا شروع شد؟
رویداد۲۴ برای یافتن پاسخ، سراغ تشکلهای تخصصی برنج، وزارت جهاد کشاورزی و حتی خود فروشندگان رفت، اما هیچکس پاسخ قانعکنندهای نداشت. تولیدکنندگان میگویند از این محصول بیخبرند، واردکنندگان آن را به دیگران ارجاع میدهند و وزارت جهاد کشاورزی هم میگوید این موضوع به وزارت صنعت، معدن و تجارت مربوط است. در عمل، هیچ نهادی مسئولیت این کالا را نمیپذیرد و فروشندگان هم از ارائه مدارک معتبر درباره منشأ و نحوه ورود آن خودداری میکنند.
قاچاق یا تقلب؛ کدام محتملتر است؟
با توجه به ممنوعیت ثبت سفارش کالاهای آمریکایی، فرضیه قاچاق اولین گزینهای بود که مطرح شد. اما بررسیها نشان میدهد که قاچاق برنج با این حجم و با این قیمت، از نظر اقتصادی چندان بهصرفه نیست. هزینههای حملونقل، ریسکهای تحریمی و پیچیدگیهای مسیرهای غیررسمی، هر کدام به تنهایی میتوانند قیمت تمامشده را به مراتب بالاتر از رقم فعلی برسانند.
نائبرئیس کمیسیون گمرک اتاق ایران معتقد است که احتمال جعلی بودن عنوان «آمریکایی» بسیار بیشتر از سایر سناریوهاست. به گفته او، ممکن است برنجی با منشأ دیگر، در بستهبندیهای تقلبی با این نام عرضه شود تا با سوءاستفاده از ذهنیت مصرفکننده، قیمت بالاتری دریافت کنند.
قیمتی که منطق ندارد
اگر برنج واقعاً از آمریکا آمده باشد، قیمت ۱۵۰ هزار تومانی با هیچ منطق اقتصادی جور درنمیآید. برنجهای پاکستانی و تایلندی که مسیرهای رسمی و قانونی دارند، در بازهای مشابه یا حتی بالاتر از این قیمت عرضه میشوند. پس چگونه محصولی با هزینههای بالاتر، تحریمهای بیشتر و مسیرهای غیررسمی، با قیمتی ارزانتر یا برابر به دست مصرفکننده میرسد؟ این تناقض، شائبه تقلب را بیش از پیش تقویت میکند.
حالا نوبت دستگاههای نظارتی است
آنچه از این ماجرا برجسته میشود، نه یک پرونده قاچاق ساده، بلکه یک خلأ نظارتی جدی است. هیچ نهادی نمیداند این کالا از کجا آمده، از چه مسیری وارد شده و اصلاً محصول کدام کشور است. سازمان حمایت از مصرفکنندگان، سازمان تعزیرات، وزارت صمت و سازمان استاندارد باید هرچه سریعتر وارد عمل شوند و تکلیف این محصول را روشن کنند. اگر برنج «آمریکایی» واقعی نیست، این یک کلاهبرداری آشکار در حوزه مواد غذایی است و اگر واقعی است، باید مشخص شود چگونه از تحریمها عبور کرده و وارد بازار شده است. در هر دو حالت، سکوت دستگاههای نظارتی دیگر قابل قبول نیست.